„Mgły Avalonu” to ekranizacja
powieści Marion Zimmer Bradley i już na pierwszy rzut oka widać tu
kobiecą rękę. Po raz pierwszy legendy arturiańskie zostały
przedstawione jako wydarzenia widziane głównie oczyma pań z
jego otoczenia.

Wbrew temu, co sądzą z pewnością
niektórzy, nie jest to wadą, lecz ogromną zaletą filmu i
nie ma w tym za grosz przejawu feminizmu ze strony autorki recenzji –
czyli mojej.

Opowieść przepełniona jest
urzekającą magią. Porywa i zachwyca atmosferą. Dobrze znany mit,
widziany z zupełnie innej perspektywy, odkrywa przed widzem wiele
nowych tematów do refleksji, pozostawia też szerokie pole dla
wyobraźni, uwalnia od stereotypowego podejścia do niektórych
postaci, ukazuje je w całkiem odmiennym świetle. Obfituje także w
sceny bardzo sugestywne, obrazowo i dosadnie wskazujące i
uświadamiające poruszane kwestie.

Taką właśnie, która
najbardziej zapadła mi w pamięci jest scena końcowa.
Chrześcijańska figura Matki Boskiej odziana w płaszcz Boginii,
skutecznie przykuwa uwagę i zwraca ją na swoją symbolikę.
Doskonale odzwierciedla jedno z głównych przesłań całej
historii, rzuca nowe, niestandardowe światło na istotę
przemijania.

Na osobną wzmiankę zasługuje także
muzyka Loreeny McKennitt, która wywołuje, że ciarki biegają
widzowi po plecach, doskonale współgra z obrazem tworząc
doskonałą całość i podkreśla charakterystyczny klimat filmu.

Największym jednak atutem tego obrazu
zdaje się być jego „niekomercyjność”, „niehollywoodzkość”.

Dzięki temu postaci są naturalne, nie
rozgraniczone wyraźnie na „te dobre” i „te złe”, sprawiają
wrażenie ludzi z krwi i kości. Być może trochę niszczy to postać
idealistycznego mitu, jednak film owiany jest taką aurą, przy
której „ludzkość” bohaterów nie jest w stanie
zagrozić magii, jaka z niego promieniuje. Wprost przeciwnie, owa
magia staje się nam bliższa, bardziej zrozumiała i bardziej
„ludzka”, przez co jeszcze piękniejsza.

Związki między bohaterami również
są niejednoznaczne, skomplikowane, czasem trudne do pojęcia.
Rozczaruje się ten, kto szuka cukierkowych i słodkich romansów
rodem z harlequina.

Wśród obsady i twórców
nie znalazłam ani jednego nazwiska, które choćby obiło mi
się o uszy. To także, jak się okazuje, na całe szczęście. Nie
ma tu pięknisiów z pierwszych stron gazet, mających za
główny cel przyciągnięcie rzeszy fanek. Są za to mało
znani, lecz całkiem nieźle radzący sobie aktorzy, grający z dużą
naturalnością i empatią.

„Mgły Avalonu” ma w sobie o wiele
więcej z kina europejskiego niż amerykańskiego, nie jest też w
żadnym razie superprodukcją... i właśnie to sprawia, że tak
bardzo mnie zachwyciły.

Tytuł oryginału: Mists of Avalon

Produkcja: USA,
Niemcy, Czechy 1999

Reżyseria: Uli Edel

Scenariusz: Gavin Scott

Muzyka: Loreena McKennitt

Obsada:

Anjelica Houston

Julianna Margulies

Joan Allen

Samantha Mathis

Caroline Goodall

Edward Atterton

Michael Vartan

Michael Byrne

Hans Matheson